BERN – İsviçre’de yaz sıcaklıkları devam etse de yaklaşan kış ve ısınma dönemi enerji arzını yeniden gündeme getirdi. Son haftalarda kalorifer yakıtı fiyatlarında yaşanan artışın yanı sıra Avrupa’daki doğal gaz depolarının düşük doluluk oranı da endişelere neden oluyor.

SchweizHeute’de yayımlanan ve Benjamin Rosch imzasını taşıyan habere göre, Avrupa’daki doğal gaz depoları yaklaşık yüzde 70 doluluk seviyesinde bulunuyor. Bu oran, son beş yılın aynı döneminde kaydedilen en düşük seviye olarak gösteriliyor.

Depolardaki gaz miktarının uzun yıllar ortalamasının yaklaşık 16 puan altında olduğu belirtiliyor. Mevcut seviye, Federal Konseyin enerji yetersizliği ihtimaline karşı uyarıda bulunduğu 2022 yılındaki kriz döneminin de altında bulunuyor.

Federal makamlar kışın zorlu geçebileceğini belirtiyor

Federal Ekonomik Arz Dairesi, son durum raporunda 2026-2027 kışına yönelik doğal gaz tedarik koşullarını “zorlu” olarak değerlendirdi.

İsviçre’nin doğal gaz tedariki şu anda güvence altında bulunuyor. Düşük depolama seviyeleri ve jeopolitik belirsizlikler nedeniyle kış dönemi için ek önlemler alınıyor. Federal makamlar, mevcut hazırlıkların yakın zamanda bir doğal gaz kıtlığı yaşanacağı anlamına gelmediğinin altını çiziyor. (bwl.admin.ch⁠)

İsviçre’nin kendi doğal gaz deposu bulunmuyor

İsviçre’nin mevsimlik doğal gaz depolama kapasitesi bulunmuyor. Bu nedenle ülke, Almanya ve Fransa başta olmak üzere Avrupa’daki depolara ve yurt dışından yapılan ithalata bağımlı durumda.

Ukrayna savaşının başlamasının ardından Federal Konsey, İsviçre’deki doğal gaz tedarikçilerine ülkenin yıllık tüketiminin en az yüzde 15’ine karşılık gelen miktarı yurt dışındaki depolarda rezerv olarak güvence altına alma yükümlülüğü getirdi.

Federal makamlar ve doğal gaz sektörü, 2026-2027 kışı için Fransa üzerinden ek doğal gaz temin edilmesine imkân sağlayacak yeni bir güvence mekanizmasını da uygulamaya koydu. (bwl.admin.ch⁠)

İlk önlem tasarruf çağrısı olacak

Olası bir doğal gaz sıkıntısında Federal Konseyin atacağı ilk adım, halkı ve işletmeleri enerji tasarrufuna çağırmak olacak.

Tasarruf önlemlerinin yeterli olmaması durumunda, hem doğal gaz hem de kalorifer yakıtıyla çalışabilen çift yakıtlı sistemlere sahip işletmelerden üretimlerini doğal gaz yerine kalorifer yakıtıyla sürdürmeleri istenebilecek.

Bu sistemler İsviçre’de özellikle sanayi kuruluşlarında ısınma ve üretim amacıyla kullanılıyor. Doğal gaz tüketiminin hızla azaltılması gereken bir durumda çift yakıtlı tesisler önemli bir alternatif oluşturuyor.

Ancak kalorifer yakıtının doğal gaz yerine kullanılması, daha fazla karbondioksit ve azot oksit salımına yol açıyor. Böyle bir uygulama için Federal Konseyin hava kirliliğine ilişkin bazı kuralları geçici olarak esnetmesi gerekebilir.

Enerji şirketlerinden işletmelere rezerv çağrısı

Haberde yer alan bilgilere göre bazı enerji tedarik şirketleri, çift yakıtlı sistem kullanan sanayi müşterilerine yaklaşan kış öncesinde yeterli miktarda kalorifer yakıtı bulundurmalarını tavsiye etmeye başladı.

Federal Ekonomik Arz Dairesi, söz konusu çağrının federal yönetimin talimatıyla yapılmadığını ancak anlaşılabilir bir önlem olduğunu açıkladı.

Daire, çift yakıtlı sistemlerin ancak işletmelerin elinde yeterli kalorifer yakıtı bulunması hâlinde esnek şekilde kullanılabileceğini vurguladı.

Swissmem maliyetlere karşı çıkıyor

İsviçre sanayi sektörünün çatı kuruluşu Swissmem ise işletmelerin şimdiden doğal gazdan kalorifer yakıtına geçiş hazırlığı yaptığı yönündeki değerlendirmelere karşı çıktı.

Swissmem Başkan Yardımcısı Jean-Philippe Kohl, mevcut petrol ürünü fiyatları nedeniyle böyle bir hazırlığın şirketler açısından son derece pahalı olacağını belirtti.

Kohl, Federal Konseyin işletmelerden kalorifer yakıtı rezervi bulundurmalarını veya çift yakıtlı sistemleri devreye almalarını resmen istemesi hâlinde şirketlere kamu tarafından maddi destek sağlanması gerektiğini söyledi.

Ani talep artışı teslimatları zorlaştırabilir

Federal makamlar, sanayi kuruluşlarının yüksek fiyatlar nedeniyle kalorifer yakıtı satın almakta beklediğinin farkında olduklarını belirtti.

Ancak alışverişlerin uzun süre ertelenmesi durumunda, ilk ciddi soğuklarla birlikte kalorifer yakıtına yönelik talebin aniden artabileceği uyarısı yapıldı. Böyle bir gelişmenin enerji tedarikçileri açısından lojistik sorunlara ve daha uzun teslimat sürelerine yol açabileceği kaydedildi.

Hava tahminleri İsviçre’de kısa vadede ani ve şiddetli bir soğuma beklenmediğini gösteriyor. Buna rağmen yaklaşan kışın nasıl geçeceği, ülkenin enerji güvenliği açısından en önemli belirleyici olmaya devam edecek.