FRANSA – Akıllı telefonlar günlük hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelirken, aşırı kullanımın insan beyni üzerindeki etkileri bilim dünyasında giderek daha fazla tartışılıyor. Nörologlara göre, özellikle yoğun ve kontrolsüz akıllı telefon kullanımı, hafıza başta olmak üzere beyin fonksiyonlarını olumsuz etkileyebiliyor.

Fransız beyin cerrahı Marc Tadié, Fransız basınına yaptığı açıklamada, akıllı telefon kullanımının insan davranışları üzerindeki etkilerinin artık net biçimde gözlemlenebildiğini belirterek, “İnsanlarda gözlemlediğimiz davranış değişikliğinin ne kadar güçlü olduğu gerçekten çarpıcı” ifadelerini kullandı.

Tadié’ye göre toplu taşıma araçlarında artık kitap okuyanların sayısı giderek azalıyor, insanlar birbirleriyle göz teması kurmaktan bile kaçınıyor. Uzman, bu değişimin beyin üzerinde uzun vadeli sonuçlar doğurduğuna dikkat çekiyor.

İsviçre’de Her 10 Kişiden 4’ü Telefonuna Bağımlı

Haberde aktarılan bir araştırmaya göre, İsviçre’de nüfusun yaklaşık yüzde 40’ı “nomofobi” belirtileri gösteriyor. Nomofobi, cep telefonundan uzak kalma korkusu olarak tanımlanıyor ve özellikle 16–35 yaş arasındaki gençleri etkiliyor.

Uzmanlara göre, akıllı telefonların aşırı kullanımı özellikle hafıza üzerinde olumsuz etki yaratıyor. Tadié bu durumu, “Kullanılmayan kas nasıl körelirse, beynin bazı bölgeleri de aynı şekilde zayıflar” sözleriyle açıklıyor.

Hafıza Dijital Cihazlara Devrediliyor

Beynin hafızadan sorumlu önemli bölümlerinden biri olan hipokampus, mekânsal ve yaşantısal hafızada kilit rol oynuyor. Ancak navigasyon, hatırlatma ve bilgi depolama gibi görevlerin giderek daha fazla akıllı telefonlara devredilmesi, bu bölgenin daha az çalışmasına yol açıyor.

Tadié, hafızanın bir “sabit disk” gibi düşünülmemesi gerektiğini vurgulayarak, “Hafıza bizi insan yapan temel unsurlardan biridir” değerlendirmesinde bulunuyor. Uzmanlara göre, bu süreç yalnızca kısmen geri döndürülebiliyor.

Kaygı, Stres ve Depresyon Riski

Haberde ayrıca aşırı akıllı telefon kullanımının kaygı, stres ve depresyon riskini artırabileceği de belirtiliyor. Ancak uzmanlar, cihazların tamamen zararlı olarak görülmemesi gerektiğinin altını çiziyor.

Özellikle yaşlı bireyler için akıllı telefonların olumlu etkileri olabileceğine dikkat çekiliyor. Uzmanlara göre, dijital cihazlar yaşlılarda yalnızlıkla mücadeleye yardımcı olabiliyor, zihinsel faaliyetleri teşvik edebiliyor ve günlük yaşama katılımı artırabiliyor.

“Sorun Cihaz Değil, Kullanım Şekli”

Sonuç olarak nörolog Marc Tadié, akıllı telefonların kendisinin değil, yaş ve kullanım dozunun belirleyici olduğunu ifade ediyor. Dengeli kullanımın önemine dikkat çeken uzman, bilinçli ve sınırlı kullanımın olası zararları azaltabileceğini vurguluyor.

Haberde yer alan değerlendirmeler, Fransız haber portalı Nau.ch’de yayımlanan ve Avrupa basınında geniş yankı uyandıran bir araştırma ve uzman görüşlerine dayandırıldı.