BERN – İsviçre’de silah ihracatına ilişkin tartışmalı yasa değişikliği halk oylamasına gidiyor. Tages-Anzeiger’in haberine göre, parlamentonun kabul ettiği Kriegsmaterialgesetz (Savaş Malzemesi Yasası) için referandum talebi resmen sunuldu.

Sol partiler, sivil toplum kuruluşları ve çeşitli örgütlerden oluşan bir ittifak, 75 binden fazla imza toplayarak konuyu halkın kararına bıraktı.

“Silah ihracatına geniş serbestlik” eleştirisi

Referandumu başlatan komite, yasa değişikliğinin İsviçre’nin silah ihracatı kurallarını ciddi şekilde gevşettiğini savunuyor. Yeni düzenlemeye göre İsviçre, aralarında ABD’nin de bulunduğu 25 ülkeye daha kolay silah ihracatı yapabilecek.

Komite, bu durumu “silah ihracatında neredeyse sınırsız serbestlik” olarak nitelendirirken, İsviçre silahlarının çatışma bölgelerinde kullanılma riskine dikkat çekiyor.

“Ukrayna’ya yok, diğerlerine var” tepkisi

Tartışmanın en dikkat çeken yönlerinden biri ise çelişki iddiası oldu. Eleştirmenlere göre yasa:

* Ukrayna’ya silah gönderimini açıkça yasaklıyor
* Ancak diğer çatışma içindeki ülkelere ihracata kapı aralıyor

Bu durum komite tarafından “absürt” olarak değerlendirildi.

Parlamento neden değişiklik yaptı?

Haberde yer aldığına göre, Aralık 2025’te kabul edilen düzenleme ile İsviçre savunma sanayisinin rekabet gücünün artırılması hedefleniyor. Yeni sistemde:

* Silah ihracatı kuralları esnetiliyor
* Belirli ülkeler için yeniden ihracat (re-export) mümkün hale geliyor
* Federal hükümete (Bundesrat) veto yetkisi tanınıyor

Tarafsızlık tartışması yeniden alevlendi

İsviçre’nin geleneksel tarafsızlık politikası da bu yasa ile yeniden tartışma konusu oldu. Mevcut ilkeye göre, İsviçre savaşan ülkelere silah satmamalı. Ancak yeni düzenleme bu ilkenin sınırlarını zorlayabileceği gerekçesiyle eleştiriliyor.

Son söz halkın olacak

Referandumun kabul edilmesiyle birlikte İsviçre halkı, silah ihracatının geleceği konusunda sandıkta karar verecek.

Uzmanlara göre bu oylama, sadece bir yasa değişikliğini değil, aynı zamanda İsviçre’nin tarafsızlık anlayışını ve dış politika çizgisini de yeniden şekillendirebilir.