Mahkeme, 17 eski hastane çalışanı ile dört sendika temsilcisinin haklarının ihlal edildiğine hükmetti. Kararda, barışçıl grev eylemlerinin temel haklar kapsamında korunması gerektiği vurgulandı.

HASTANE GREVİNDE İSVİÇRE’YE AİHM’DEN İHLAL KARARI

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), İsviçre’nin Neuchâtel kantonundaki La Providence Hastanesi’nde gerçekleştirilen grevle ilgili davada İsviçre aleyhine karar verdi. Mahkeme, İsviçre’nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 11’inci maddesinde güvence altına alınan toplantı ve örgütlenme özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmetti.

Dava, hastanenin 17 eski çalışanı ile dört sendika temsilcisini kapsıyor. AİHM’ye göre, çalışanların başlangıçta yasal olan grevlerinin hangi aşamada hukuka aykırı sayılabileceğini önceden öngörmeleri mümkün değildi.

Grev hakkının özüne müdahale edildi

İsviçre mahkemeleri, grevin belirli bir tarihten sonra artık son çare olarak değerlendirilemeyeceğine ve orantısız hâle geldiğine karar vermişti. Bu gerekçeyle greve katılan çalışanlara işten çıkarılmaya karşı koruma sağlanmamıştı.

Ancak AİHM, İsviçre Anayasası’nda veya önceki mahkeme kararlarında, başlangıçta yasal olan bir grevin sonradan hukuka aykırı sayılmasına dayanak oluşturacak yeterince açık bir düzenleme bulunmadığını belirtti.

Mahkemeye göre bu yaklaşım, sendikalar ve çalışanlar açısından hangi koşullarda grevi sürdürebilecekleri konusunda ciddi belirsizlik yarattı ve grev hakkının özünü zedeledi.

Sendika temsilcilerine verilen cezalar da orantısız

AİHM, dava kapsamında dört sendika temsilcisinin durumunu da değerlendirdi. Hastane alanına izinsiz girdikleri gerekçesiyle haklarında verilen cezaların orantısız olduğuna karar verdi.

Mahkeme, sendika temsilcilerinin gerçekleştirdiği eylemlerin barışçıl olduğunu, sendikal görevleri kapsamında kaldığını ve herhangi bir zarara yol açmadığını vurguladı.

Verilen para cezaları yüksek olmasa da sendika üyeleri üzerinde caydırıcı etki oluşturabileceğine dikkat çekildi. İsviçre mahkemelerinin daha hafif önlemlerin neden yeterli olmayacağını da yeterince açıklayamadığı ifade edildi.

Grevlerin orantılılığını mahkemeler denetleyebilecek

AİHM, grevlerin orantılı olup olmadığının mahkemeler tarafından denetlenebileceğini de belirtti. Ancak grevin sürdürülmesinin gerekli olup olmadığına ilişkin ilk değerlendirmeyi yapma sorumluluğunun öncelikle sendikalara ait olduğunun altını çizdi.

Davacıların avukatı Christian Dandrès, kararın ardından yaptığı açıklamada büyük memnuniyet duyduklarını belirterek, çalışanların haklarını ve toplu iş sözleşmesini savundukları için haklarının teslim edildiğini söyledi.

İsviçre Sendikalar Birliği de kararı memnuniyetle karşıladı. Birlik, kararın yalnızca bu dava açısından değil, çalışma koşullarını iyileştirmek için mücadele eden tüm çalışanlar ve sendikalar bakımından önemli olduğunu açıkladı.

Kaynak: Nau.ch / Keystone-SDA; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi.