Haber: Zafer Atamer

CENEVRE – Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, hızla gelişen yapay zekâ teknolojilerinin yeterli güvenlik önlemleri alınmaması hâlinde insanlık için ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.

Cenevre’de 47 üyeli BM İnsan Hakları Konseyine hitap eden Türk, yapay zekâ alanındaki hızlı ilerlemeye mevcut güvenlik mekanizmalarının yetişemediğini belirtti. İleri düzey yapay zekânın “insanlık için varoluşsal bir risk” oluşturabileceğine yönelik sektör içinden gelen endişeleri paylaştığını söyledi.

Reuters’ın aktardığına göre⁠ Türk, çok geç olmadan yapay zekânın güvenliğini sağlayacak güçlü önlemlerin oluşturulması için kapsamlı bir uluslararası çalışma başlatılmasını istedi.

Kritik altyapılar zarar görebilir

BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, güçlü yapay zekâ sistemlerinde yaşanabilecek kontrol kayıplarının kritik altyapıları, temel hizmetleri, iletişim sistemlerini ve demokratik kurumların işleyişini aksatabileceğine dikkat çektiti.

Volker Türk, yapay zekâ üzerindeki gücün az sayıda kişi ve şirketin elinde toplanmasından da endişe duyduğunu ifade etti. Teknolojiyi geliştiren ülkeler ile yapay zekâ tedarik zincirinde yer alan tarafların bir araya gelerek ortak kurallar ve aşılmaması gereken sınırlar belirlemesi gerektiğini vurguladı.

İnsan denetimi korunmalı

Türk’ün açıklamasında güvenlik, şeffaflık, hesap verebilirlik ve insan denetiminin korunması öne çıktı. Yapay zekânın sağlık, iletişim, kamu hizmetleri ve güvenlik gibi hassas alanlarda daha fazla kullanılmasının, önleyici düzenlemeleri zorunlu hâle getirdiği belirtildi.

BM yetkilileri, yapay zekânın sunduğu imkânlardan yararlanılırken olası risklerin göz ardı edilmemesi gerektiğine işaret ediyor. Teknolojinin gelişimini tamamen durdurmak yerine güvenli kullanımını sağlayacak uluslararası standartların oluşturulması isteniyor.

Volker Türk ayrıca insan müdahalesi olmadan ölümcül karar verebilen otonom silahların acilen yasaklanması yönündeki çağrılara da destek verdi. İnsan hayatına ilişkin kararların hiçbir şekilde tamamen makinelerin kontrolüne bırakılmaması gerektiğini vurguladı.