ZÜRİH – İsviçre’de konut piyasasında ciddi bir dengesizlik ortaya çıktı. Tages-Anzeiger haberine göre, eski kiracılar ile yeni kiracılar arasındaki kira farkı her geçen yıl daha da açılıyor.

Yeni bir araştırmaya göre, aynı büyüklükte ve benzer özellikte bir daire için yeni kiracılar eski kiracılara kıyasla çok daha yüksek kira ödüyor. Bu durum özellikle Zürich, Genf ve Zug gibi bölgelerde belirgin.

Eski kiracı avantajlı, yeni kiracı dezavantajlı

Araştırmaya göre:

* Son 10 yılda eski kiracıların kirası ortalama sadece %5 arttı
* Buna karşılık yeni kiracılar %18’den fazla daha yüksek kira ödüyor

Zürich’te bu fark oldukça çarpıcı:

* Eski kira: metrekare başına yıllık ortalama 256 frank
* Yeni kira: 306 frank
100 metrekarelik bir dairede yıllık fark yaklaşık 5000 frank

Bern’de fark 2100 frank, Basel’de ise 2200 frank olarak hesaplandı.

En büyük uçurum Cenevre’de

En dikkat çekici fark Genf’te görülüyor:

* 100 metrekarelik bir dairede
Eski ve yeni kira arasındaki fark yıllık yaklaşık 14’000 frank

Bu nedenle Cenevre’de insanlar ortalama 13,3 yıl aynı evde kalıyor – bu İsviçre ortalamasının çok üzerinde.

Sebep: Kira sistemi

Uzmanlara göre bu dengesizliğin ana nedeni İsviçre’deki kira sistemi:

* Ev sahipleri mevcut kiracılara keyfi zam yapamıyor
* Ancak yeni kiralamalarda fiyatlar serbestçe yükseltilebiliyor

Bu sistem:
Mevcut kiracıları koruyor
Ancak piyasada büyük bir adaletsizlik yaratıyor

Kimler etkileniyor?

Bu durumdan en çok:

* Gençler
* Yeni taşınmak zorunda kalanlar
* Aile kuranlar
* İsviçre’ye yeni gelenler

etkileniyor. Bu gruplar gelirlerinin daha büyük kısmını kiraya ayırmak zorunda kalıyor.

Siyasi tartışma büyüyor

Sol partiler ve kiracı birlikleri:

* Kira kontrollerinin artırılmasını
* Devletin fiyatları daha sık denetlemesini

talep ediyor.

Buna karşılık emlak sektörü:

* Daha fazla düzenlemenin yeni inşaatları azaltacağını
* Bunun da konut krizini daha da büyüteceğini

savunuyor.

Konut açığı büyüyor

Verilere göre:

* 2025’te yaklaşık 32’200 yeni konut yapıldı
* Aynı dönemde nüfus 73’000 kişi arttı

Bu da arzın talebin gerisinde kaldığını gösteriyor.

Sonuç

İsviçre’de konut piyasası giderek ikiye bölünmüş durumda:
Eski kiracılar daha düşük kira ile avantajlı
Yeni kiracılar ise giderek daha yüksek maliyetlerle karşı karşıya

Uzmanlara göre, bu soruna kısa vadede net bir çözüm görünmüyor ve tartışmalar önümüzdeki dönemde daha da sertleşecek.