Teknoloji devi Meta, sosyal medya platformlarının çocuklar ve gençler üzerindeki olumsuz etkilerine ilişkin ABD’de yürütülen hukuki süreçte tarihi bir uzlaşmaya vardı. Şirket, 47 eyalet, Washington D.C. ve bazı ABD bölgelerine toplam 17,1 milyar dolara kadar ödeme yapmayı kabul etti.
Tages-Anzeiger’in aktardığına göre mahkeme kararı yerine taraflar arasında varılan anlaşma, bir teknoloji şirketinin karşı karşıya kaldığı en yüksek tutarlı uzlaşmalardan biri olarak değerlendiriliyor.
Davacı taraflar, Facebook ve Instagram gibi platformların bağımlılığı teşvik eden şekilde tasarlandığını, bunun özellikle çocuklar ve gençlerde psikolojik sorunlara yol açabileceğini savunuyordu. Meta ayrıca reşit olmayan kullanıcıların mahremiyetini yeterince korumamak ve bazı verileri yapay zekâ sistemlerinin eğitiminde kullanmakla suçlandı.
Bağımlılığı teşvik eden özellikler değişebilir
Anlaşmanın yalnızca mali boyutu bulunmuyor. Meta, platformlarındaki bazı mekanizmaları genç kullanıcılar açısından riskleri azaltacak şekilde değiştirmeyi de kabul etti.
Değişikliklerin ayrıntıları henüz açıklanmadı. Ancak gençlerin kullanım sürelerinin sınırlandırılması, otomatik video oynatma, Reels ve haber akışlarının çalışma biçimi ile beğeni ve diğer sosyal etkileşim özelliklerinin düzenlemelerden etkilenebileceği belirtiliyor.
Değişiklikler Avrupa’ya da yansıyabilir
Düzenlemelerin yalnızca ABD ile sınırlı kalmayabileceği değerlendiriliyor. Meta’nın benzer tartışmaların yaşandığı Avrupa ve Avustralya’da da bazı değişiklikleri uygulaması gündeme gelebilir.
Fransa, Avusturya ve Yunanistan’ın da aralarında bulunduğu bazı Avrupa ülkelerinde çocukların ve gençlerin sosyal medya kullanımına yönelik daha sıkı yasal düzenlemeler tartışılıyor.
Meta ise bugüne kadar yöneltilen suçlamalara karşı çıkarak sosyal medya bağımlılığının resmen tanınmış bağımsız bir psikiyatrik hastalık olmadığını savunuyor. Bilim dünyasında da aşırı sosyal medya kullanımının psikolojik sorunlara doğrudan neden olup olmadığı veya mevcut sorunları ağırlaştırıp ağırlaştırmadığı konusunda tartışmalar devam ediyor.
Talep 1,4 trilyon dolara kadar çıkmıştı
Meta açısından anlaşmanın çok daha büyük bir mali riski ortadan kaldırdığı da belirtiliyor. Davacıların süreçte talep ettiği tazminatın 1,4 trilyon dolara kadar çıkabileceği ifade edilmişti.
Oakland’daki anlaşma, Meta’nın platformlarının çalışma biçiminde dışarıdan gelen düzenleyici baskılar sonucunda değişiklik yapmayı kabul etmesi açısından teknoloji sektöründe önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.