BERN – İsviçre’nin 2045 yılına kadar demir yolu ve karayolu altyapısını geliştirmeyi amaçlayan “Verkehr ’45” planı, Federal Mali Denetim Kurumunun (EFK) eleştirileriyle karşı karşıya kaldı.
Plan kapsamında Bern ile Zürih arasında trenlerin 15 dakikada bir çalışması, Luzern Tren İstasyonu’nun genişletilmesi, Grimsel Tüneli’nin yapılması ve Aarau-Ost ile Birrfeld arasındaki otoyolun altı şeride çıkarılması öngörülüyor. Bu projelere öncelik verilirken bazı ulaşım yatırımlarının ise ertelenmesi planlanıyor.
SRF’nin aktardığı EFK raporuna göre, projelerin hangi ölçütlere göre seçildiği ve öncelik sıralamasının nasıl yapıldığı bazı noktalarda yeterince anlaşılamıyor.
“Veriler güncel değil”
EFK Bölüm Başkanı Beat Stamm, bazı öncelik kararlarının eski verilere ve güncelliğini yitirmiş değerlendirme yöntemlerine dayandığını söyledi.
Bazı demir yolu projelerinde kullanılan yatırım maliyetlerinin gerçek durumu yansıtmadığı belirtildi. Stamm, Aigle–Leysin projesinin tahmini yatırım maliyetinin son hesaplamadan bu yana iki katına çıktığını ancak bu artışın mevcut tasarıya dâhil edilmediğini açıkladı.
EFK’ye göre güncel olmayan maliyet verileri, bazı projelerin ekonomik faydasının gerçekte olduğundan daha yüksek görünmesine neden olabiliyor.
Tek uzman raporuna dayandırıldı
Denetim kurumunun eleştirdiği bir diğer konu, projelerin öncelik sıralamasında ETH Zürih tarafından hazırlanan tek bir uzman raporunun belirleyici olması.
Beat Stamm, milyarlarca franklık yatırımların ve İsviçre ulaşım altyapısının geleceğinin söz konusu olduğunu belirterek çalışmanın çok kısa bir süre içerisinde hazırlanmasını uygun bulmadıklarını ifade etti.
EFK, bu kadar kapsamlı ve uzun vadeli kararların daha güvenilir, güncel ve şeffaf kriterlere dayanması gerektiğini vurguladı.
UVEK karar yöntemini savundu
Çevre, Ulaştırma, Enerji ve İletişim Federal Departmanı (UVEK) ise eleştirilere karşı mevcut yöntemi savundu.
Departman, ETH Zürih tarafından hazırlanan uzman raporunun federal dairelerin değerlendirmeleriyle birlikte kararlar için sağlam bir temel oluşturduğunu bildirdi.
UVEK ayrıca EFK’nin ETH raporunu genel şekilde sorguladığını ve ekonomik hesaplamaların sınırlamalarını yeterince dikkate almadığını savundu. Stratejik ulaşım kararlarının yalnızca ekonomik verimlilik hesaplamalarına göre alınamayacağı ifade edildi.
“Verkehr ’45” planına ilişkin kamuoyu görüşü alma süreci ekim ayına kadar devam edecek. Kuruluşlar, kantonlar ve siyasi partiler bu süre içerisinde görüşlerini bildirebilecek. Ulaşım projeleri gelecek yıl Federal Parlamento tarafından ele alınacak.