ZÜRİH – İsviçre’de restoran, otel veya elektronik ürün seçerken değerlendirmelere ve karşılaştırma sitelerine ulaşmak mümkünken, hastanelerin sunduğu tedavilerin kalitesi konusunda yeterli şeffaflık bulunmuyor.
Groupe Mutuel Yönetim Kurulu Başkanı Karin Perraudin, Watson’da yayımlanan köşe yazısında, hastaların belirli bir ameliyatın bir hastanede kaç kez yapıldığını ve tedavilerin ne ölçüde başarılı olduğunu öğrenemediğine dikkat çekti.
Perraudin, bu nedenle hastaların çoğunlukla kendilerine en yakın hastaneyi tercih ettiğini veya aile doktorlarının tavsiyelerine göre hareket ettiğini belirtti.
Hastanelerin yüzde 40’ından fazlası kriterleri karşılamıyor
Hastanelerdeki tedavi kalitesinin ölçülmesi için çeşitli göstergeler bulunuyor. Bunların başında, belirli bir tedavinin veya ameliyatın yılda en az kaç kez gerçekleştirilmesi gerektiğini gösteren “asgari vaka sayıları” geliyor.
Bilimsel araştırmalar, doktorların ve hastanelerin deneyim, düzenli uygulama ve uzmanlaşma düzeyi arttıkça tedavi kalitesinin ve hasta güvenliğinin de yükseldiğini gösteriyor.
İsviçre Kanton Sağlık Müdürleri Konferansı, farklı sağlık hizmetleri için hastanelerin ulaşması gereken asgari vaka sayılarına ilişkin tavsiyeler yayımlıyor.
Ancak Groupe Mutuel ve İsviçre sağlık sigortaları birliği Prio.swiss tarafından yaptırılan araştırmalara göre, İsviçre’deki hastanelerin yüzde 40’tan fazlası birçok tedavi alanında önerilen asgari vaka sayılarına ulaşamıyor.
Meme kanseri tedavilerinde ise hastanelerin yaklaşık yüzde 64’ünün gerekli asgari vaka sayısını karşılamadığı belirtiliyor. Bu durumun meme kanseri tedavisi gören hastaların yaklaşık dörtte birini etkilediği ifade ediliyor.
Ameliyat sayısı değil, hastanın yaşamındaki değişim ölçülmeli
Perraudin’e göre sağlık hizmetlerinin kalitesini belirlemek için yalnızca gerçekleştirilen ameliyatların sayısına bakılması yeterli değil. Tedavinin hastanın sağlığına ve günlük yaşamına nasıl yansıdığının da ölçülmesi gerekiyor.
Örneğin bir diz ameliyatının başarılı sayılabilmesi için operasyonun teknik olarak tamamlanmış olması değil, hastanın ameliyattan sonra daha rahat yürüyebilmesi, daha az ağrı hissetmesi ve günlük işlerini daha kolay yapabilmesi önem taşıyor.
Bu sonuçların ölçülmesinde hastanın kendi sağlık durumuna ilişkin değerlendirmeleri, tedavi sürecindeki deneyimleri ve sağlık çalışanlarının tıbbi bulguları birlikte kullanılabiliyor.
İsviçre’de bazı hastaneler bu verileri toplasa da ülke genelinde bağlayıcı ve standart bir uygulama bulunmuyor. Toplanan hasta odaklı verilerin sağlık sistemindeki planlama ve ödeme süreçlerinde de yeterince kullanılmadığı belirtiliyor.
Tedavi ücretleri kaliteye göre belirlenebilir
Perraudin, hastanelere yapılan ödemelerin yalnızca gerçekleştirilen işlem sayısına göre değil, tedavinin hasta açısından sağladığı faydaya göre yapılabileceğini savundu.
Buna göre hastanelerin daha fazla ameliyat ve tedavi gerçekleştirmesi yerine, hastanın yaşam kalitesini ne ölçüde iyileştirdiği dikkate alınabilir.
Hasta memnuniyeti, tedavi sonrası sağlık durumu, ağrının azalması ve günlük yaşama dönüş gibi kriterlerin ödeme sistemine dâhil edilmesinin hastaneleri daha kaliteli hizmet sunmaya teşvik edebileceği ifade edildi.
İsviçre’de 596 hastane yerleşkesi bulunuyor
İsviçre’de 270 hastane, toplam 596 farklı yerleşkede hizmet veriyor. Ülkedeki hastane yoğunluğunun oldukça yüksek olduğuna dikkat çeken Perraudin, kalite kriterlerinin ve asgari vaka sayılarının bağlayıcı hâle getirilmesinin hastane planlamasını da değiştirebileceğini belirtti.
Böyle bir sistemde her hastanenin bütün tedavi ve ameliyatları sunması mümkün olmayabilir. Hastanelerin belirli sağlık alanlarında uzmanlaşması ve bazı tedavilerin daha deneyimli merkezlerde gerçekleştirilmesi gündeme gelebilir.
Perraudin, tek bir hastanenin bütün hastalıkları tedavi edecek şekilde yapılandırılmasının doğru olmadığını savundu.
Kanton sınırlarını aşan sağlık bölgeleri önerildi
İsviçre’de hastanelerin planlanması büyük ölçüde kantonlar tarafından yapılıyor. Ancak Perraudin’e göre küçük bir ülke olan İsviçre’de sağlık hizmetlerinin kanton sınırlarında sona eren bir planlamayla yürütülmesi verimli değil.
St. Gallen Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmanın, hastaların birçok durumda zaten başka kantonlardaki hastanelerde tedavi gördüğünü ortaya koyduğu belirtildi. Mevcut hastane planlamasının bu nedenle hastaların gerçek tercih ve hareketliliğinin gerisinde kaldığı ifade edildi.
Perraudin, kantonlara dayalı planlama yerine İsviçre genelinde beş ila yedi kantonlar üstü sağlık bölgesi kurulmasını önerdi.
Bu model kapsamında hem ayakta hem de hastanede sunulan sağlık hizmetlerinin büyük bölümü bölgesel kalite ve ihtiyaç kriterlerine göre planlanabilir. Temel sağlık hizmetleri ile acil servislerin ise hastaların hızlı biçimde hizmet alabilmesi için yerel ve bölgesel düzeyde faaliyet göstermeye devam etmesi öngörülüyor.
Tedavi sonuçlarının açıklanması istendi
Perraudin, hastanelerin asgari vaka sayıları, tedavinin gerekliliği ve hasta üzerindeki sonuçları hakkında düzenli veri toplaması gerektiğini belirtti.
Bu bilgilerin bağlayıcı biçimde ölçülmesi ve kamuoyuyla paylaşılması hâlinde hastaların hastane seçerken daha bilinçli karar verebileceği ifade edildi.
Önerilen sistemin hedefinin mümkün olduğunca fazla sağlık hizmeti sunmak değil; tedaviye güvenilir erişimi, kanıtlanabilir kaliteyi ve sağlık sigortası primlerinin verimli kullanılmasını bir araya getirmek olduğu vurgulandı.