ZÜRİH – İsviçre’de bazı büyük hastanelerin hasta yataklarını kamera destekli sistemlerle izlemeye başlaması, ülkede geniş yankı uyandırdı. CH Media bünyesinde yayın yapan Aargauer Zeitung’da Stefan Bühler imzasıyla yer alan habere göre, uzmanlar bu uygulamayı hasta mahremiyeti açısından sert sözlerle eleştirirken, hastaneler ise sistemin düşmeleri önleyerek hasta güvenliğini artıracağını ve maliyetleri azaltacağını savunuyor.
Federal Hükümet: “Özel Hayatın Gizliliği Kaçınılmaz Olarak İhlal Ediliyor”
Haberde aktarıldığı üzere, İsviçre Federal Hükümeti konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, sağlık kurumlarında dijital gözetimin hasta, yakınları, ziyaretçiler ve sağlık personelinin kişilik haklarını ve özel hayatını kaçınılmaz biçimde etkilediğini belirtti. Federal Hükümet, mümkün olan durumlarda kamera yerine radar tabanlı sistemlerin tercih edilmesi gerektiğini vurguladı.
Zürih ve Luzern Hastaneleri Sistemi Test Ediyor
Aargauer Zeitung’un haberine göre, Luzern Kanton Hastanesi’nde yaklaşık bir yıldır “Virtual Care Unit” adı verilen sistem kullanılıyor. Zürih Üniversite Hastanesi (USZ) ise Danimarkalı Teton firmasının geliştirdiği yapay zekâ destekli hasta izleme sistemini test ediyor.
USZ, sistemin doğrudan video görüntüsü üretmediğini, yalnızca soyut semboller oluşturduğunu savunuyor. Ancak hastanenin test sürecinde 100 ila 150 sensör kullandığını açıklaması, uygulamanın kapsamının beklenenden daha geniş olduğunu ortaya koydu.
Uzmanlardan Sert Tepki
Basel Üniversitesi’nin emekli Geriatri Profesörü Reto Kressig ve Universitäre Altersmedizin Felix Platter’den Tobias Meyer, Neue Zürcher Zeitung’da yayımlanan görüş yazılarında özellikle kişisel bakım ve hijyen süreçlerinde kameraların bulunmasını “katlanılamaz” olarak nitelendirdi.
İsviçreli Alternatif: Qumea
Haberde dikkat çekilen bir diğer unsur ise Solothurn merkezli İsviçre şirketi Qumea’nın geliştirdiği radar tabanlı sistem oldu. Görüntü üretmeyen bu teknoloji, bugün İsviçre’de 50’den fazla sağlık kurumunda ve Avrupa genelinde yaklaşık 7.000 yatakta kullanılıyor.
Qumea’nın İletişim Direktörü Tanja Rölli, Aargauer Zeitung’a yaptığı açıklamada, radar teknolojisinin özellikle etik ve klinik açıdan hasta odaları ve banyolar için en uygun çözüm olduğunu belirtti.
Klinik Sonuçlar Dikkat Çekiyor
Basel’de yapılan klinik çalışmalarda, radar tabanlı sistemin düşme riskini yüzde 73 oranında azalttığı ve sağlık personelinin iş yükünü ölçülebilir şekilde hafiflettiği bildirildi.
Siber Güvenlik Endişeleri
USZ, kullanılan sensörlerin bir kısmının Çin ve Güney Kore menşeli standart kamera ürünlerinden oluştuğunu açıkladı. Ancak kullanılan markaların hangileri olduğu konusunda bilgi vermedi. Özellikle Çinli Dahua marka cihazların bazı ülkelerde siber güvenlik gerekçesiyle kısıtlanmış olması, tartışmaları daha da büyüttü.
İhale Süreci Resmen Başlamadı
USZ, Teton sisteminin henüz resmi olarak satın alınmadığını, yalnızca test ve hazırlık değerlendirmelerinin yapıldığını açıkladı. Buna rağmen hastane yönetimi, mevcut değerlendirmeler ışığında Teton sisteminin ihtiyaçlarını en iyi karşılayan çözüm olduğu görüşünde.
Mahremiyet mi, Güvenlik mi?
Aargauer Zeitung’un gündeme taşıdığı bu tartışma, modern sağlık hizmetlerinde hasta güvenliği ile özel hayatın korunması arasındaki hassas dengeyi bir kez daha gözler önüne serdi. İsviçre’de önümüzdeki dönemde veri koruma makamlarının değerlendirmeleri ve kamuoyunun yaklaşımı, bu teknolojilerin geleceğini belirleyecek.