İsviçre çocukların genel yaşam kalitesi açısından dünyanın en iyi ülkeleri arasında yer alsa da, eğitimde fırsat eşitliği konusunda 41 ülke arasında yalnızca 31. sırada bulunuyor. Uzmanlar, çocukların okul başarısının hâlâ büyük ölçüde ailelerinin eğitim düzeyi ve gelir durumuna bağlı olduğunu vurguluyor.
ZÜRİH – İsviçre, çocukların genel refahı açısından uluslararası karşılaştırmalarda üst sıralarda yer almaya devam ediyor. Ancak eğitimde fırsat eşitliği söz konusu olduğunda tablo oldukça farklı. Tages-Anzeiger’in aktardığı UNICEF raporuna göre, ebeveynlerin eğitim seviyesi ve ekonomik durumu, çocukların okul başarısı üzerinde İsviçre’de birçok ülkeye kıyasla çok daha güçlü bir etkiye sahip.
UNICEF’in genel çocuk refahı sıralaması (41 ülke)
UNICEF’in yüksek gelirli ülkeleri karşılaştırdığı araştırmada çocukların genel yaşam kalitesinde ilk 10 ülke şu şekilde sıralandı:
1. Hollanda
2. Danimarka
3. Fransa
4. Portekiz
5. İsviçre
6. İrlanda
7. İspanya
8. Hırvatistan
9. İtalya
10. İsveç
İsviçre, bu sıralamada beşinci sırada yer alarak çocukların genel refahı açısından oldukça iyi bir performans sergiledi.
Akademik yeterlilikte en başarılı ülkeler
UNICEF raporuna göre okul başarısı açısından ilk 10 ülke:
1. Güney Kore
2. İrlanda
3. Japonya
4. Estonya
5. Kanada
6. Polonya
7. Finlandiya
8. Hollanda
9. Danimarka
10. İsviçre
İsviçre bu alanda 10. sırada yer aldı.
Eğitimde fırsat eşitliğinde İsviçre 31. sırada
Rapora göre İsviçre, eğitimde sosyal eşitsizlik açısından OECD ülkeleri arasında en sorunlu ülkelerden biri konumunda.
15 yaşındaki öğrencilerde başarı oranları:
* Ayrıcalıklı ailelerden gelen öğrenciler: %91
* Dezavantajlı ailelerden gelen öğrenciler: %46
Başarı farkı:
* %45 puan
Bu fark, eğitim sisteminde fırsat eşitliğinin ciddi biçimde zayıf olduğunu gösteriyor.
Kreş erişiminde büyük uçurum
UNICEF’e göre eşitsizlik okul öncesi dönemde başlıyor.
Kreşe giden çocukların oranı:
* En düşük gelir grubundaki ailelerde: %12
* En yüksek gelir grubundaki ailelerde: %57
Bu durum, varlıklı ailelerin çocuklarının eğitim hayatına çok daha avantajlı başlamasına yol açıyor.
Çocuk yoksulluğunda olumsuz gelişme
UNICEF verilerine göre İsviçre’de 2002–2022 döneminde:
* Çocuk yoksulluğu: yaklaşık %14 arttı
* Gelir eşitsizliği: yaklaşık %17 yükseldi
Yaşam memnuniyetinde sınıfsal fark
“Yüksek yaşam memnuniyeti” bildiren çocukların oranı:
* Düşük gelirli ailelerde: %72
* Ayrıcalıklı ailelerde: %83
Uzman görüşleri
UNICEF İsviçre ve Lihtenştayn Çocuk Hakları Uzmanı Désirée Zaugg:
“İsviçre’de çok iyi bir eğitim sistemi var, ancak bu sistem tüm çocuklar için eşit fırsatlar sunmuyor.”
Eğitim araştırmacısı Daniel Hofstetter:
“Daha eğitimli ve maddi imkânları güçlü ebeveynler, çocuklarını okul sisteminde çok daha etkili destekleyebiliyor.”
UNICEF’in çözüm önerileri
UNICEF, devletin şu alanlara daha fazla yatırım yapmasını öneriyor:
* Erken çocukluk eğitimi
* Uygun fiyatlı kreş hizmetleri
* Çocuk ve aile yoksulluğunun azaltılması
* Eğitimde sosyal eşitsizliklerin giderilmesi
* Ailelere yönelik destek programlarının güçlendirilmesi
İsviçre, çocukların genel yaşam kalitesi açısından dünyanın en başarılı ülkelerinden biri olsa da, eğitimde fırsat eşitliği konusunda ciddi yapısal sorunlarla karşı karşıya. UNICEF’e göre çocukların geleceğini belirleyen en önemli faktörlerden biri hâlâ ailelerinin eğitim düzeyi ve ekonomik gücü. Bu durum, İsviçre’nin eğitim sisteminde sosyal adaletin güçlendirilmesi gerektiğini açıkça ortaya koyuyor.