Haber: Zafer Atamer
BERN – İsviçre Ordusu Eğitim Komutanı Kolordu Komutanı Gregor Metzler, Bern'de düzenlenen basın toplantısında ayrımcılıkla mücadelede “başlatılan yolun kararlılıkla sürdürüleceğini” söyledi.
Metzler, tüm komuta kademelerine yönelik temel yaklaşımın “görmek, değerlendirmek ve harekete geçmek” olduğunu belirterek, görev sırasında kadın ve erkek askerlerin birlikte uyum içinde çalışabilmesi gerektiğini ifade etti. Metzler'e göre orduda karşılıklı saygının hâkim olduğu bir kültür oluşturulması gerekiyor.
16 önlemin 8'i uygulamaya geçti
İsviçre Ordusu, cuma günü yayımladığı raporla ayrımcılık ve cinsel şiddetle mücadele kapsamında uygulanan önlemler konusunda ara değerlendirme yaptı. 2027 sonuna kadar tamamlanması planlanan eylem planı, Ekim 2024'te yayımlanan bir araştırmanın sonuçlarına dayanıyor.
Yaklaşık 1100 askerin katıldığı söz konusu araştırmada, katılımcıların neredeyse yarısı askerlik süreci boyunca ayrımcılık veya cinsel şiddet yaşadığını bildirmişti.
Ordunun açıkladığı son rapora göre 16 önlemden 8'i tamamlandı ve kalıcı uygulamalara dönüştürüldü. Bunların başında, tüm yeni askerler için zorunlu hale getirilen çevrim içi eğitim geliyor. 2025'in başından bu yana uygulanan eğitimle askerlerin ayrımcılık konusunda temel düzeyde bilinçlendirilmesi amaçlanıyor. Ordu verilerine göre Mayıs 2026'ya kadar yaklaşık 20 bin kişi bu modülü tamamladı.
Birliklerde davranış kuralları oluşturuluyor
Uygulamaya alınan önlemlerden biri de birliklerin kendi bünyelerinde hazırladığı davranış kuralları. Bu kuralların cinsiyetçilik, ırkçılık ve kuir karşıtlığına karşı ortak değerlerin benimsenmesini güçlendirmesi hedefleniyor.
Ordudaki çeşitlilik ve kadın askerlerden sorumlu birimin başkanı Mahide Aslan, kuralların askerlerin kendileri tarafından hazırlanmasının kabul görmelerini kolaylaştırdığını belirtti.
Aslan, ayrımcılığın önlenmesinde erken ve kolay erişilebilir müdahalenin en etkili yöntem olduğunu vurguladı. Davranış kurallarına 2027'den itibaren “gücün kötüye kullanılması” konusu da eklenecek.
Ordu ayrıca mevcut başvuru mekanizmalarına ek olarak anonim bir ihbar sistemi de oluşturdu. Şimdiye kadar yapılan her 12 başvurudan birinin ayrımcılıkla ilgili olduğu bildirildi. Bunun yanı sıra acemi eğitim merkezlerinde, askerlerin doğrudan herhangi bir sonuçla karşılaşmadan başvurabileceği güvenilir kişiler ve yeni bildirim kanalları da deneniyor.
Komutanlara daha fazla başvuru yapılıyor
Rapora göre uygulamaların sahadaki etkisine ilişkin ilk olumlu işaretler de görülmeye başlandı. İlgili birime komutanlardan gelen başvuruların arttığı, danışma merkezlerini arayanların sayısının yükseldiği belirtildi.
Başvuranlar arasında ayrımcılık veya benzeri sorunlardan etkilenen erkeklerin de bulunduğu kaydedildi. Ayrıca acemi eğitimlerinin başlangıcında komuta kademelerinin ayrımcılık konusunda daha net bir tutum sergilediği ifade edildi.
Çatışma yönetiminin de komuta kademesine yönelik eğitim programına dahil edildiği açıklandı. Cinsiyetçilik ve ayrımcılıkla bağlantılı disiplin cezaları ise 2025'in sonundan bu yana ayrı olarak kayda geçiriliyor.
7 önlem daha uygulanıyor
Ordunun 16 maddelik planındaki 7 başka önlem ise halen uygulama aşamasında. Bunlardan biri, askerlerin zor durumlarda müdahale etme ve dayanışma gösterme becerilerini geliştirmeyi amaçlayan özel bir eğitim modülü. Bu eğitimin 2027'deki ikinci acemi eğitim döneminde başlatılması planlanıyor.
Mağdurların haklarını anlatan bir bilgilendirme dokümanında ise gecikme yaşanıyor. Ordunun açıklamasına göre bunun nedeni, dokümanın dayandığı el kitabının kapsamının genişletilmesi. Yeni el kitabının yalnızca milis askerleri değil, profesyonel askerler ve sivil çalışanlar dahil ordudaki tüm personel gruplarını kapsaması planlanıyor.
Alınan önlemlerin ne kadar etkili olduğunu değerlendirmek amacıyla yeni bir araştırmanın ise 2028 ilkbaharında yapılması planlanıyor.
“Bu önlemler savunma kapasitesiyle doğrudan bağlantılı”
Ordunun Kadınlar ve Çeşitlilik Birimi Başkanı Mahide Aslan, uygulamaların bağımsız bir ek program olmadığını, ordunun kapsamlı kapsayıcılık stratejisinin parçası olduğunu belirtti.
Aslan'a göre ayrımcılık ve cinsel şiddetle ilgili sorunlar devam ediyor. Bu sorunların yalnızca belirli bir örgütlenme biçiminden değil, hiyerarşik ve kısmen kapalı yapılarda insanların birlikte çalışmasından kaynaklanabileceği ifade edildi.
Raporda da askerî sistemin sürdürülebilirliği için personelin kendisini psikolojik açıdan güvende hissettiği bir çalışma ortamının gerekli olduğu vurgulandı.
İsviçre Ordusu, ayrımcılık ve cinsel şiddetle mücadele önlemlerinin, ordudaki yapısal dönüşümün hızından bağımsız olarak izlenmeye ve gerektiğinde güçlendirilmeye devam edeceğini bildirdi.