ZÜRİH – Savaş, şiddet ve siyasi baskılar nedeniyle ülkelerinden ayrılmak zorunda kalan çocukların İsviçre’de eğitime erişimi, entegrasyon sürecinin en önemli konularından biri olmaya devam ediyor.
Zürih Eğitim Üniversitesi (PH Zürich) tarafından yapılan tahmine göre 2022 ve 2023 yıllarında yaklaşık 30 bin mülteci çocuk İsviçre’de okula kaydedildi. Bu çocukların önemli bir bölümünü Ukrayna’dan gelenler oluşturdu.
İsviçre Göç Devlet Sekreterliği (SEM), ülkedeki okullarda eğitim gören mülteci çocukların toplam sayısına ilişkin ulusal çapta bir istatistik bulunmadığını açıkladı. SEM, ayrıntılı verilerin kantonların sorumluluğunda olduğunu belirtti.
Eğitim hakkı sığınma merkezinde başlıyor
SRF’nin haberine göre, İsviçre’ye gelen çocukların eğitim hakkı, federal sığınma merkezinde bulundukları sırada başlıyor.
Zürih Eğitim Üniversitesi öğretim görevlisi Pascale Herzig, reşit olmayan sığınmacılara federal merkezlerde de eğitim verilmesinin zorunlu olduğunu belirtti. Çocuklara bu merkezlerde ağırlıklı olarak dil eğitimi sunuluyor.
Ancak farklı ülkelerden gelen, çeşitli dilleri konuşan ve eğitim seviyeleri birbirinden farklı olan çocukların aynı ortamda bulunması, öğretmenlerin çalışmalarını zorlaştırıyor.
Sığınma işlemlerinin 140 gün içerisinde tamamlanmaması durumunda aileler kantonlara bağlı merkezlere yerleştiriliyor. Çocuklar da en geç bu aşamada devlet okullarına dâhil ediliyor.
Aynı anda iki Almanca öğreniyorlar
Mülteci çocuklar devlet okullarında diğer öğrencilerle aynı derslere katılıyor. Buna rağmen dil, kültür ve belirsiz oturum şartları önemli sorunlar oluşturuyor.
Herzig, sığınma işlemleri devam eden birçok çocuğun İsviçre’de kalıp kalamayacağını bilmediğini ve sınır dışı edilme ihtimalinin çocuklar üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti.
Almanca konuşulan kantonlarda çocukların hem yazılı ve standart Almancayı hem de günlük yaşamda kullanılan İsviçre Almancasını öğrenmesi gerekiyor. Bunun yanı sıra doğa, insan ve toplum gibi derslerde kullanılan özel terimlerin de öğrenilmesi zorunluluğu bulunuyor.
Eğitim kültürüne alışmaları zaman alıyor
Mülteci çocukların geldikleri ülkelerdeki eğitim anlayışı da İsviçre’dekinden farklılık gösterebiliyor. Herzig, bazı Ukraynalı öğrencilerin kendi ülkelerinde öğretmenlere soru sormanın yaygın olmadığını anlattıklarını söyledi.
Grup çalışmaları ve öğrencilerin derslere aktif katılımı gibi İsviçre eğitim sisteminde sık kullanılan yöntemler, bazı çocuklar için tamamen yeni bir deneyim oluşturuyor.
Ukraynalı çocuklar doğrudan okullara alındı
Ukrayna’dan gelen mülteciler için İsviçre tarihinde ilk kez S koruma statüsü uygulamaya konuldu. Bu statü sayesinde Ukraynalı ailelerin normal sığınma sürecinden geçmesi gerekmedi.
İlk dönemde birçok Ukraynalı aile, İsviçre’de yaşayan yakınlarının veya tanıdıklarının yanına yerleşti. Çocuklar da bulundukları bölgedeki devlet okullarına doğrudan kaydedildi.
Herzig, çocukların mümkün olduğunca kısa sürede normal eğitim sistemine alınmasının büyük avantaj sağladığını belirtti. Okula başlayan çocukların dil ve kültürle daha hızlı temas kurduğu, düzenli bir günlük yaşama kavuştuğu ve sığınma merkezlerinin sınırlı ortamından çıktığı ifade edildi.
Uzmanlara göre çocukların devlet okullarına hızlı şekilde dâhil edilmesi, topluma uyum sağlamalarını ve daha bağımsız bireyler olarak yetişmelerini kolaylaştırıyor.