Avrupa Birliği ülkeleri, Rusya’dan gaz ithalatının en geç 2027 yılı sonuna kadar tamamen durdurulmasına ilişkin kararı resmen onayladı. Buna göre, Rus gazının boru hatları üzerinden ithalatı kademeli olarak azaltılacak ve 1 Kasım 2027 itibarıyla tümüyle sona erecek. Bu yasak, uzun vadeli tedarik sözleşmelerini de kapsayacak.
Brüksel’de yapılan oylamada 27 AB üyesinden 24’ü yeni düzenlemeyi kabul etti ve gerekli çoğunluk sağlandı. Üye ülkelerin ve Avrupa Parlamentosu’nun müzakerecileri Aralık ayında anlaşmanın taslağını hazırlamıştı; şimdi bu metin nihai onay aldı. Avrupa Parlamentosu milletvekilleri daha önce onay vermişti.
Komisyon: “Tedarik riski bulunmuyor”
Avrupa Komisyonu’nun analizine göre, Rus gazından tamamen vazgeçilmesi enerji arzı açısından risk oluşturmuyor. Brüksel’den yapılan açıklamada, küresel pazarda yeterli sayıda alternatif tedarikçi bulunduğu vurgulandı. Bu nedenle tüketicilerin gaz fiyatlarında büyük artış beklememesi gerektiği ifade edildi. Komisyon, onaylanan bu ithalat yasağının önerisini de ilk sunan kurum olmuştu.
Ukrayna savaşı enerji politikalarını değiştirdi
Yasak kararının arkasında, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırı savaşı bulunuyor. 2022’deki işgal öncesine kadar Almanya başta olmak üzere birçok AB ülkesi, ucuz Rus petrolü ve gazına büyük ölçüde bağımlıydı. Ancak bu bağımlılığın azaltılması zaman alıyor; çünkü enerji fiyatlarının aşırı yükselmesi engellenmek isteniyor.
Savaşın ardından AB, kömür ve petrol gibi Rus enerji ürünlerinin ithalatını zaten yasaklamıştı. Yeni düzenleme ise bu kısıtlamaları doğalgaz ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) için de kalıcı hale getiriyor.
Kalıcı yasakla enerji bağımsızlığı hedefleniyor
2027’den itibaren Rusya’dan LNG ithalatı tamamen yasaklanacak. Şimdi onaylanan düzenleme, boru hattı gazı için de hukuki güvence sağlayacak. Mevcut yaptırımların her altı ayda bir yenilenmesi gerekirken, bu yeni düzenleme süresiz olarak geçerli olacak.
Bu sayede AB ülkeleri, Rus enerji kaynaklarına olan bağımlılığını kalıcı biçimde sonlandırmayı ve Moskova’nın enerji gelirleriyle Ukrayna’daki savaşını finanse etmesini zorlaştırmayı hedefliyor.
Savaştan dört yıl geçmesine rağmen, Rusya AB’ye enerji ihracatından milyarlarca Euro kazanmaya devam ediyor. Eurostat verilerine göre, 2025’in ilk yarısında AB ülkeleri Rusya’dan 4,5 milyar Euro değerinde LNG ithal etti. 2024 yılında ise toplam 15,6 milyar Euro tutarında doğal gaz Rusya’dan alınmıştı. Karşılaştırma açısından, ABD’den ithal edilen gazın değeri 19,1 milyar Euro olarak kaydedildi.
Olağanüstü durumlar için güvenlik istisnası
Yeni düzenleme, olası arz krizlerine karşı bir güvenlik maddesi de içeriyor. Eğer bir ya da daha fazla üye ülkenin enerji arzı ciddi şekilde tehdit altına girerse, AB Komisyonu bu ülkelere geçici olarak ithalat yasağını askıya alma izni verebilecek. Ancak bu sadece resmi acil durum ilanı halinde ve sınırlı süreyle uygulanabilecek.