İsviçre'de halk oylaması, referandum, inisiyatif

İsviçre'de halk oylaması, referandum, inisiyatif

1848 federal anayasanın uygulanmaya başlandığından beri İsviçre Dünya üzerinde benzeri olmayan bir hükûmet sistemi olan doğrudan demokrasiye evsahipliği yapıyor....

Cemil Baysal
BERN- İsviçre 1848 Federal Anayasa uygulanmaya başlandığından bu yana dünyada benzeri olmayan hükümet sistemiyle doğrudan demokrasiye ev sahipliği yapıyor. Halkına doğrudan demokrasi hakkı tanıyan nadir ülkelerin başında geliyor. 1848 federal anayasanın uygulanmaya başlandığından beri İsviçre Dünya üzerinde benzeri olmayan bir hükûmet sistemi olan doğrudan demokrasiye evsahipliği yapar.
Ülkede sıkca gecerçekleşen halk oylamaları özellikle Türk halkı tarafından kavram kargaşasına neden olabiliyor. Özelikle Türk Medyası'na yansıyan haberlerin içeriğinde İsviçre'de sandıkta oylanan tüm yasa teklifleri, referandum veya halk inisiyatifi olmasına bakılmaksızın ''İsviçre'de referandum'' olarak iafede ediliyor. İsviçre Vatandaşlık Başvurularında göçmenlere sorulan önemli soruların başında gelen ''Volksabstimmung'',''Volksinitiative'' konusu, göçmenlerin mutlaka bilmesi gereken konular arasında geliyor.  Parlamenter demokrasinin vazgeçilmez ögeleri olan meclis ve konseyler de bulunduğundan kimi zaman bu sistem yarı-doğrudan sistem olarak da adlandırılır. İsviçre doğrudan demokrasisinin federal düzeydeki araçları halkın hakları denilen anayasal girişim ve referandumdur. Kanton ve belediye düzeyinde de bu araçlar daha geniş ve farklı olarak uygulanır.

Referandum
Meclis tarafından onaylanmış bir yasanın geçerliliğini sorgulamak isteyen bir grup yurttaş eğer yasanın çıkmasından sonraki 100 gün içinde yasaya karşı 50.000 imza toplayabilirlerse federal bir referandum isteğinde bulunabilirler. Bu durumda yasanın kabulu ya da reddi için ulusal düzeyde ve basit çoğunluk ile karar verilen bir oylama yapılır. Federal bir yasaya karşı sekiz kanton birleşerek de referandum isteğinde bulunabilir.

Volksinitiative- initiative nationale- iniziativa nazionale
Daha çok kantonlar ve belediyelerde komünal düzeyde inisiyatif oylaması gerçekleşir. Benzer şekilde yurttaşlar bir anayasal değişikliği 18 aylık bir süre içinde destekleyen 100.000 imzaya ulaşabilirlerse federal anayasal girişim ile ulusal oylamaya gidebilirler. Meclis anayasal değişiklik isteğini tamamlayıcı olarak karşı öneri getirebilir ve seçmenler her iki önerinin kabulu durumunda seçeneklerini oy pusulalarında işaretler. Anayasal değişikliklerin, ister meclis tarafından getirilmiş ister anayasal girişimle sunulmuş olsun kabul edilmesi için hem ulusal düzeydeki oylamanın sonucunun çoğunluğu hem de kantonların sonuçlarının çoğunluğu olmak üzere çifte çoğunluk aranır. Halktan gelen talep doğrultusunda en az7 en fazla 27 kişiden oluşan bir Komitee halk inisiyatifi önergesiyle  bir anayasal değişiklik talebi isteğinde bulunabiliyor. Son yıllarda bu tür inisiyatif girişimlerinde masraf en az 150 bin franktan başlıyor.

Bu haber toplam 3514 defa okunmuştur

HABERE YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.