BERN – İsviçre’de göçü sınırlandırmayı hedefleyen SVP’nin “10 milyon İsviçre” girişimi ülkede yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Göçün azaltılması durumunda iş gücü eksikliği ve AHV emeklilik sisteminin nasıl finanse edileceği soruları gündeme gelirken, ilk kez SVP içinden emeklilik yaşının artırılması önerisi açık şekilde dillendirildi.

SVP’nin girişimine göre İsviçre nüfusu 10 milyonla sınırlandırılacak. Nüfusun 9,5 milyona ulaşması halinde ise göçü sınırlayıcı önlemler devreye sokulacak. Ancak ekonominin yabancı iş gücü olmadan nasıl ayakta kalacağı konusunda ciddi soru işaretleri bulunuyor.

Watson’un haberine göre Zürih SVP Başkanı Domenik Ledergerber, tartışmalı bir öneriyi gündeme taşıdı. Ledergerber, “Nüfus yaşlanıyorsa emeklilik yaşını bir veya iki yıl artırmamız gerekir” dedi. Böylece İsviçre’de uzun süredir siyasi partilerin açıkça dile getirmekten kaçındığı “emeklilik yaşının yükseltilmesi” konusu yeniden kamuoyunun gündemine oturdu.

SVP Genel Başkanı Marcel Dettling daha önce emeklilik yaşının artırılmasına karşı olduğunu söylemişti. Ancak son dönemde “yaşam boyu çalışma süresi modeli” gibi alternatiflerin de tartışılabileceğini ifade etmişti.

AHV sistemi baskı altında

İsviçre’de doğum oranlarının düşük olması ve nüfusun yaşlanması nedeniyle çalışan sayısı azalırken emekli sayısı artıyor. Uzmanlara göre göçün azaltılması halinde AHV sistemi üzerindeki baskı daha da büyüyebilir.

Muhalifler, özellikle sağlık sektörü başta olmak üzere birçok alanda yabancı çalışanlara bağımlı olunduğunu belirterek girişimin ekonomiye ağır zarar verebileceği uyarısında bulunuyor.

Travail Suisse Başkanı Adrian Wüthrich ise SVP’yi sert sözlerle eleştirdi. Wüthrich, “SVP sadece ücret korumasını zayıflatmak istemiyor, aynı zamanda insanların daha uzun çalışmasını da hedefliyor” dedi. Ona göre İsviçre’de gelecekte emeklilik yaşının 67’ye çıkması ihtimali artık ciddi şekilde konuşuluyor.

“Göç azalırsa doğum oranı artar” iddiası

SVP’li Ledergerber ise farklı bir görüş savundu. İsviçre’de konut sıkıntısının aileleri çocuk sahibi olmaktan uzaklaştırdığını belirten siyasetçi, göçün azalması halinde konut baskısının hafifleyeceğini ve doğum oranlarının yeniden yükselebileceğini iddia etti.

İsviçre halkı 14 Haziran’da yapılacak oylamada “10 milyon İsviçre” girişimi konusunda sandık başına gidecek. Son anketler ise yarışın oldukça başa baş geçtiğini gösteriyor.