Yetkililer, yolculara sınırı geçmeden önce kuralları kontrol etmeleri çağrısında bulunuyor.

BERN – Tatilden İsviçre’ye dönen yolcuların bavullarında taşıdığı hediyelik eşyalar, yiyecekler, bitkiler veya yüksek değerli ürünler gümrükte ciddi sorunlara yol açabiliyor. Watson’ın haberine göre, İsviçre’ye getirilebilecek ürünler için değer ve miktar sınırlarının yanı sıra, bazı ürünlerde kesin ithalat yasağı veya izin şartı bulunuyor.

Federal Gümrük ve Sınır Güvenliği Dairesi, yolcuların taşıdıkları ürünleri kendiliğinden beyan etmeleri gerektiğini hatırlatıyor. Yanlış veya eksik beyanda bulunulması halinde ödenmesi gereken KDV ve gümrük vergisinin birkaç katına ulaşan para cezaları uygulanabiliyor.

Sahte marka ürünlere el konuluyor

Türkiye başta olmak üzere birçok tatil ülkesinde satılan sahte çanta, saat, giysi, cüzdan, takı ve aksesuarların İsviçre’ye getirilmesi yasak.

Ürün özel kullanım için alınmış olsa, yalnızca tek bir adet bulunsa veya daha önce kullanılmış olsa bile gümrük tarafından el konularak imha edilebiliyor. Resmî gümrük bilgilerine göre sahte marka ve tasarım ürünlerin ithalatı, ihracatı ve transit geçirilmesi yasak kapsamında bulunuyor.

2025 yılında İsviçre gümrüğü yolcu bagajlarında 1.442 sahte ürün vakası tespit etti. En sık ele geçirilen ürünler arasında çantalar, cüzdanlar, kıyafetler, saatler ve mücevherler yer aldı.

10 bin frank nakit için önceden beyan zorunluluğu yok

İsviçre’ye nakit, yabancı para, çek, hisse senedi veya hamiline yazılı menkul kıymetlerle girişte üst sınır bulunmuyor. Ayrıca 10 bin frank veya üzerindeki tutarın önceden beyan edilmesi zorunlu değil.

Ancak gümrük kontrolü sırasında görevliler paranın kaynağını, kullanım amacını, kime ait olduğunu ve gerçek hak sahibini sorabilir. Yolcu doğru bilgi vermek zorunda. Tutar 10 bin frank veya üzerindeyse kişinin bilgileri gümrük sistemine kaydediliyor. Kara para aklama veya terörün finansmanı şüphesi oluşması halinde paraya geçici olarak el konulabiliyor.

KDV’siz alışveriş sınırı kişi başı 150 frank

Yurt dışında satın alınan ve kişisel kullanım ya da hediye amacıyla İsviçre’ye getirilen ürünler için KDV muafiyet sınırı kişi başına ve günlük 150 frank. Bu hak çocuklar için de geçerli.

Toplam değer 150 frankı aşarsa KDV yalnızca aşan bölümden değil, getirilen malların tamamı üzerinden hesaplanıyor. Tek bir ürünün değeri 150 frankın üzerindeyse, birden fazla kişi birlikte seyahat etse bile ürünün değeri kişiler arasında bölünemiyor.

Gıda, alkolsüz içecek, kitap, dergi ve ilaç gibi bazı ürünlerde KDV oranı yüzde 2,6, diğer birçok üründe ise yüzde 8,1 olarak uygulanıyor.

Yolcunun İsviçre’den ayrılmadan önce kendisine ait olan telefon, dizüstü bilgisayar, kamera, kıyafet ve spor malzemeleri gibi kişisel eşyalar ise geri dönüşte vergiye tabi değil. Değerli bir eşyanın önceden mevcut olduğunu kanıtlamakta güçlük yaşanabileceği düşünülüyorsa, çıkış sırasında gümrükten belge alınması mümkün.

Alkol ve tütünde miktar sınırları

17 yaşını dolduran yolcular İsviçre’ye gümrüksüz olarak:

* Alkol oranı yüzde 18’e kadar olan içeceklerden 5 litre,
* Alkol oranı yüzde 18’in üzerinde olan içeceklerden 1 litre,
* 250 adet sigara, puro veya ısıtılmış tütün ürünü,
* ya da 250 gram diğer tütün ürünü getirebiliyor.

Bu miktarlar kişi başına ve günlük uygulanıyor. Sınırların aşılması halinde fazla miktar için gümrük vergisi ödeniyor. Ürünlerin toplam değeri 150 frankı geçiyorsa ayrıca KDV de uygulanıyor.

Et, tereyağı ve yağ için ayrı sınırlar var

AB ülkeleri, Kuzey İrlanda, İzlanda ve Norveç’ten getirilen ürünlerde kişi başına şu gümrüksüz miktarlar geçerli:

* 1 kilogram et veya et ürünü,
* 1 kilogram tereyağı ya da en az yüzde 15 yağ içeren 1 litre krema,
* Gıda amaçlı yağ, katı yağ ve margarinlerden toplam 5 kilogram veya litre.

Bu sınırlar aşıldığında fazla miktar için gümrük vergisi tahsil ediliyor.

Türkiye’den et ve süt ürünü getirmek yasak

Türkiye, İsviçre gümrük mevzuatında hayvansal ürünler bakımından üçüncü ülke sayılıyor. Bu nedenle Türkiye’den İsviçre’ye yolcu bagajında genel olarak et, sucuk, salam, pastırma, kıyma, peynir, süt ve diğer süt ürünlerinin getirilmesine izin verilmiyor.

Üçüncü ülkelerden belirli istisnalar kapsamında şu miktarlar getirilebiliyor:

* Yumurta ve baldan toplam 2 kilogram,
* Bebek maması veya süt tozundan 2 kilogram,
* Kişi başına kapalı ambalajda 125 gram havyar,
* Kabuklular dahil balıkçılık ürünlerinden 20 kilogram.

Ürünlerin menşe ülkesi ve güncel hayvan sağlığı tedbirleri nedeniyle ek yasaklar uygulanabileceğinden, seyahatten önce resmî kuralların kontrol edilmesi gerekiyor.

Meyve, sebze ve çiçeklerde sertifika gerekebilir

AB dışındaki ülkelerden İsviçre’ye canlı bitki materyali getirilmesi de sıkı kurallara tabi. Türkiye’den getirilen meyve, sebze, tohum, fide, yumru, kök, dal, kesme çiçek ve benzeri ürünler için kural olarak bitki sağlığı sertifikası gerekiyor.

Gerekli belge bulunmaması halinde ürünlere el konulabiliyor ve imha masrafları yolcuya yüklenebiliyor. Bazı bitki türlerinin ithalatı ise tamamen yasak veya ayrıca izin şartına bağlı.

Deniz kabuğu ve mercan da sorun çıkarabilir

Sahilden alınan deniz kabuğu, mercan, tüy, doldurulmuş hayvan, sürüngen derisi, kürk, orkide veya ahşap süs eşyası masum bir hatıra gibi görünse de koruma altındaki bir hayvan ya da bitki türünden elde edilmiş olabilir.

CITES kapsamında 6 binden fazla hayvan ve 34 binden fazla bitki türü korunuyor. Bazı ürünler tamamen yasakken, bazıları için menşe ülkenin ihracat izni ve İsviçre’nin ithalat belgesi gerekiyor. Fildişi, deniz kaplumbağası kabuğu, bazı mercanlar, kaktüsler ve orkideler en riskli ürünler arasında.

Sınırlı bazı istisnalar da bulunuyor. Örneğin belirli şartlarla kişi başına kapalı ambalajda 125 gram havyar, üç kraliçe deniz kabuğu, dört denizatı veya iki timsah derisi ürünü izinsiz getirilebiliyor. Ancak türün ve ürünün yasal kökeninin doğru biçimde belirlenmesi gerekiyor.

Hayvan getirirken belge ve KDV gerekiyor

Evcil veya egzotik bir hayvanın İsviçre’ye getirilmesinde türüne ve geldiği ülkeye göre mikroçip, kuduz aşısı, sağlık belgesi, ithalat izni ve sınır kontrolü şartları uygulanabiliyor.

İzin gerektirmeyen bir hayvan için gümrük vergisi alınmasa bile satın alma değeri üzerinden yüzde 8,1 KDV doğabiliyor. Bu nedenle satış sözleşmesi ve faturanın saklanması önem taşıyor.

Antika ve kültürel eserler mutlaka araştırılmalı

Tatil sırasında satın alınan arkeolojik eser, antika, heykel, ikon, el yazması, tarihî sikke veya benzeri kültürel varlıkların İsviçre’ye getirilebilmesi için yasal kökeninin kanıtlanması ve gümrüğe beyan edilmesi gerekiyor.

Eserin çalınmış, yasa dışı kazıdan çıkarılmış veya yağmalanmış olmaması şart. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu bazı ülkelerle İsviçre arasında kültürel varlıkların korunmasına ilişkin ikili anlaşmalar bulunduğundan, menşe ülkeden ihracat izni istenebiliyor.

Kültürel varlıkların transferine ilişkin kuralların ihlali para cezasına veya bir yıla kadar hapis cezasına yol açabiliyor.

Cezalar vergi tutarının birkaç katına çıkabilir

Yolcunun beyan etmesi gereken ürünü gizlemesi, miktarı düşük göstermesi veya yasaklı bir ürünü bilerek getirmeye çalışması halinde yalnızca vergi tahsil edilmiyor. Ayrıca gümrük suçu kapsamında para cezası uygulanabiliyor.

Ceza, ödenmesi gereken KDV veya gümrük vergisinin birkaç katına ulaşabiliyor. Yasaklı ürünlere el konulması, imha, depolama ve inceleme masrafları da yolcuya yansıtılabiliyor.

Federal Gümrük ve Sınır Güvenliği Dairesi, yolculara QuickZoll uygulaması üzerinden ürünlerini sınırı geçmeden önce bildirme, vergi ve gümrük tutarını hesaplama ve ödeme imkânı sunuyor. Ancak izin veya özel kontrol gerektiren ürünlerin görevli bulunan bir gümrük noktasında beyan edilmesi gerekiyor.