Konseyin 6 Mayıs’taki toplantısında onaylanan revizyon, dört temel düzenlemeyi etkiliyor: Giriş ve Vize Verilmesine İlişkin Yönetmelik (OEV), Kabul, İkamet ve Kazanç Getiren Faaliyete İlişkin Yönetmelik (OASA), Yabancı Uyrukluların Sınır Dışı Edilmesi ve Ülkeden Çıkarılmasının Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik (OERE) ve İsviçre’nin merkezi göç bilgi sistemini düzenleyen SYMIC Yönetmeliği.

AB, 2024 yılında Schengen Sınır Kanunu’nu yenileyerek üye devletlerin iç sınır kontrollerini ne zaman ve nasıl yeniden başlatabileceğini netleştirmiş, halk sağlığı acil durumlarında hava yolu şirketlerinin yükümlülüklerini güçlendirmiş ve sınır bölgelerinde yakalanan düzensiz üçüncü ülke vatandaşları için hızlandırılmış transfer prosedürü oluşturmuştu. İsviçre, Schengen “müktesebatındaki” gelişmeleri benimsemekle yükümlü olduğu için Bern yönetimi bu AB kurallarını kendi iç hukukuna da aktarmak zorundaydı.

Yeni kurallar

Federal Konseyin yönetmelik paketi, sınır kontrollerinin yeniden başlatılmasına ilişkin usul adımlarını İsviçre hukukunda ayrıntılı biçimde düzenliyor. Ayrıca hava yolu şirketlerini, yetkililer tarafından talimat verilmesi halinde sağlık belgelerini kontrol etmekle yükümlü kılıyor. Paket aynı zamanda İsviçre Devlet Göç Sekreterliği’ne (SEM), düzensiz göçmenlerin sınır ötesi transferlerine ilişkin ayrıntılı istatistik tutma yükümlülüğü getiriyor.

İş seyahati programları açısından en görünür değişiklik, muhtemelen taşıyıcı şirketler için getirilen yeni özen yükümlülüğü olacak. İsviçre’ye ve İsviçre’den uçuş yapan hava yolu şirketleri, gelecekte yaşanabilecek bir pandemi durumunda Schengen genelinde acil önlemler devreye alınırsa yolcuların sağlık sertifikalarını —örneğin Dünya Sağlık Örgütü’nün “akıllı” aşı kartlarını— kısa sürede doğrulayabileceklerini kanıtlamak zorunda kalacak.

Kurumsal mobilite yöneticilerinin, tercih ettikleri hava yolu şirketlerinin acil durum planlarını gözden geçirmeleri ve özellikle VIP seyahatleri için olası belge kontrollerini seyahat süresi hesaplamalarına dahil etmeleri öneriliyor.

Güncellenen yönetmelikler, vize verilme prosedürlerinde de daha sınırlı ancak önemli değişiklikler yapıyor. Konsolosluk birimleri, başvuru sahibinin başka bir üye devletin düzensiz göçmen transfer dosyasında yer alması halinde Schengen C tipi vize başvurusunu reddetmek veya verilmiş bir vizeyi iptal etmek için daha açık gerekçelere sahip olacak.

Öte yandan, AB’nin 90 günlük hizmet sunumu kuralları kapsamında İsviçre’ye personel gönderen şirketlerin, bu görevlilerin Schengen içi seyahatlerinin OASA ve SYMIC veri tabanındaki sıkılaştırılmış kayıt tutma gerekliliklerine uygun olmasını sağlaması gerekecek.

Genel olarak bu paket, İsviçre’nin Schengen içinde kesintisiz seyahati koruma taahhüdünü sürdürürken, kriz anlarında hızlı hareket edebilmek için gerekli araçları elinde tutmak istediğini gösteriyor. Çok uluslu şirketlerin, kara sınırlarında olası noktasal kontroller konusunda yolcularını bilgilendirmesi ve mobilite politikalarında 12 Haziran 2026 yürürlük tarihine yer vermesi gerekiyor.